“Pruska Kultura” – najstarszy zachowany polski film

Pruska Kultura
http://filmpolski.pl

Za powstanie polskiej kinematografii uznaje się rok 1908, w którym miał swoją premierę film Pruska Kultura. Jednak wiemy, że już w 1902 roku powstawały pierwsze rodzime filmy fabularne. Dlaczego to właśnie premiera Pruskiej kultury jest uznawana za początek polskiego kina? Dlatego, że jest to najstarszy film, którego kopia się zachowała.

Kontekst kulturowy i historyczny

Nie wiemy dokładnie, kiedy powstała Pruska Kultura. Film zrealizowano na przełomie lat 1907 i 1908, na zlecenie kantoru kinematograficznego Siła Mordechaja Towbina przez nieznaną francuską firmę.

Główną problematyką poruszaną przez Pruską kulturę była sytuacja narodowo-patriotyczna pod zaborem pruskim. Film sięga do wydarzeń ze Wrześni – strajku dzieci wrzesińskich oraz do protestu Michała Drzymały. Obie sytuacje są symbolem polskiej walki z germanizacją tudzież obrony narodowej kultury. W samej produkcji znajdują się sceny podobne do przytoczonych sytuacji.

Pruska Kultura
Kadr z filmu Pruska Kultura. Źródło filmpolski.pl

Fabuła

Film rozpoczyna się od biesiady w chacie, do której wchodzą Prusacy. Żołnierze częstują się jedzeniem i jeden z nich próbuje molestować kobietę. Dochodzi do sprzeczki i jeden z domowników wychodzi wraz z żołnierzami. Inna scena odbywa się w szkole. Bierze w niej udział kilkunastu uczniów oraz niemiecki nauczyciel. Nauczyciel pisze na tablicy w języku niemieckim Niech Bóg was chroni, o Wielkie Niemcy. Jeden z uczniów zmazuje część zdania i pisze Polsko kochana, za co zostaje skarcony. Ojciec dziecka jest oburzony całą sytuacją i idzie pod szkołę, gdzie dochodzi między nim a nauczycielem do kłótni. Wykładowca zgłasza tę sytuację niemieckiemu oficerowi. Rodzic zostaje pojmany przez wojsko. Reszta domowników dowiaduje się, że musi opuścić dom i traci cały swój dobytek. Rodzina przenosi się do drewnianego wozu, do którego przychodzą żołnierze. Ojciec chłopca wdaje się z nimi w bójkę. Pada strzał. Mężczyzna umiera. Na końcu widzimy Polaków, przedstawicieli różnych stanów.

Dnia 11 listopada świętowaliśmy 100-lecie odzyskania niepodległości. Był to również dzień, w którym polskie kino obchodziło 110. rocznicę powstania. Z tej okazji w wielu kinach studyjnych i lokalnych w całej Polsce odbywały się specjalne pokazy polskich filmów.

„Dywizjon 303. Historia prawdziwa” poruszył Chińczyków