Kuba to jedna z najciekawszych i najsłynniejszych wysp świata. Kraj, w którym historia, polityka, muzyka i tropikalny klimat splatają się w barwną mozaikę. Choć dla wielu osób kojarzy się z cygarami, rumem i starymi samochodami, Kuba to znacznie więcej, naród o silnej tożsamości, bogatej kulturze i trudnej, lecz fascynującej przeszłości.
Położenie
Kuba jest największą wyspą Morza Karaibskiego, położoną między Zatoką Meksykańską, Oceanem Atlantyckim i Morzem Karaibskim. Leży około 150 kilometrów od wybrzeży Florydy w Stanach Zjednoczonych. Oprócz głównej wyspy kraj obejmuje też ponad 1600 mniejszych wysepek, w tym popularne turystycznie archipelagi, Jardines del Rey i Isla de la Juventud. Stolicą Kuby jest Hawana, największe miasto kraju i jedno z najbardziej znanych na całych Karaibach. To właśnie tam widać najlepiej kontrast między kolonialną przeszłością a współczesnością, wąskie uliczki, stare amerykańskie samochody, kolonialne kamienice i rytmy salsy rozbrzmiewające z każdego zaułka. Kuba zachwyca także przyrodą. Występują tu góry, jaskinie, doliny i plaże o białym piasku. W środkowej części kraju znajduje się Dolina Vinales, wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO, znana z upraw tytoniu najwyższej jakości.
Historia
Przed przybyciem Europejczyków wyspę zamieszkiwały plemiona Taino i Ciboney, które żyły z rolnictwa i rybołówstwa. W 1492 roku Kuba została odkryta przez Krzysztofa Kolumba, który uznał ją za część Nowego Świata. Wkrótce wyspa znalazła się pod panowaniem Hiszpanii, która przez następne cztery wieki czerpała z niej zyski z plantacji trzciny cukrowej i tytoniu. Wraz z rozwojem kolonii Hiszpanie sprowadzali z Afryki niewolników, co doprowadziło do powstania wieloetnicznego społeczeństwa. W XIX wieku zaczęły się pierwsze powstania niepodległościowe. Po wielu latach walk, w 1898 roku, w wyniku wojny hiszpańsko-amerykańskiej, Kuba formalnie uzyskała niepodległość, choć w praktyce znalazła się pod silnym wpływem Stanów Zjednoczonych. W pierwszej połowie XX wieku wyspa rozwijała się dynamicznie, ale nierówności społeczne, korupcja i dominacja amerykańskich koncernów budziły coraz większe niezadowolenie. W 1959 roku doszło do rewolucji kubańskiej, której przywódcą był Fidel Castro, wspierany przez Che Guevarę. Obalenie urzędującego dyktatora, Fulgencio Batisty zmieniło losy Kuby na zawsze, kraj stał się państwem socjalistycznym, a wkrótce także jednym z sojuszników Związku Radzieckiego.
Kuba w czasach zimnej wojny
Po zwycięstwie rewolucji Fidel Castro ogłosił nacjonalizację przemysłu i reformę rolną. W odpowiedzi Stany Zjednoczone nałożyły na Kubę embargo handlowe, które obowiązuje do dziś. Sytuacja pogorszyła się jeszcze bardziej po kryzysie kubańskim w 1962 roku, gdy ZSRR rozmieścił na wyspie rakiety nuklearne, co niemal doprowadziło do wojny atomowej. Przez następne dziesięciolecia Kuba była jednym z najbardziej symbolicznych państw komunistycznych na świecie. Pomimo izolacji międzynarodowej, kraj zdołał rozwinąć system opieki zdrowotnej i edukacji, które do dziś uznawane są za jedne z najlepszych w regionie. Jednak braki w dostawach, ubóstwo i ograniczenie wolności obywatelskich stały się codziennością dla wielu Kubańczyków. Po śmierci Fidela Castro w 2016 roku władzę przejął jego brat Raúl Castro, który rozpoczął stopniowe reformy gospodarcze, dopuszczając prywatną przedsiębiorczość i częściowo otwierając kraj na turystykę. Dziś prezydentem jest Miguel Díaz-Canel, kontynuując politykę partii komunistycznej.
Ludzie i kultura
Kubańczycy to naród pełen energii, pasji i optymizmu. Mimo trudnej sytuacji ekonomicznej, są znani ze swojego pogodnego usposobienia i silnego poczucia wspólnoty. Społeczeństwo Kuby jest mieszanką kultur, afrykańskiej, hiszpańskiej i karaibskiej. Dzięki temu powstała wyjątkowa tożsamość, która widoczna jest w muzyce, tańcu i języku. Językiem urzędowym jest hiszpański, ale na Kubie używa się wielu regionalnych dialektów i wyrażeń pochodzących z języków afrykańskich. W codziennym życiu ogromną rolę odgrywa muzyka, Kuba jest kolebką takich gatunków jak salsa, son cubano, rumba czy mambo.
Hawana
Stolica Kuby, Hawana, to miasto pełne życia i kontrastów. Kolonialne budynki o pastelowych barwach stoją obok odrapanych kamienic, a ulice tętnią rytmem bębnów i śpiewem. W centrum miasta znajduje się Stara Hawana, wpisana na listę UNESCO dzielnica, gdzie można poczuć klimat dawnej Kuby. Symbolem miasta są również amerykańskie samochody z lat 50 które wciąż jeżdżą po ulicach. Ze względu na embargo, Kubańczycy nauczyli się je naprawiać i utrzymywać w ruchu przez dekady. Dziś te kolorowe auta stały się ikoną turystyczną wyspy.
Kuchnia
Kuchnia kubańska to mieszanka smaków afrykańskich, hiszpańskich i karaibskich. Podstawą są ryż, fasola, kurczak i wieprzowina, a popularne dania to m.in. ropa vieja, wołowina w sosie pomidorowym, moros y cristianos, ryż z czarną fasolą, oraz tostones, smażone banany. Do tego często pije się rum, który jest jednym z najważniejszych produktów eksportowych kraju.
Gospodarka
Gospodarka Kuby opiera się głównie na turystyce, rolnictwie, produkcji trzciny cukrowej, kawy, tytoniu oraz eksportowaniu leków i usług medycznych. W ostatnich latach coraz większe znaczenie ma także turystyka medyczna, wiele osób z innych krajów przyjeżdża na Kubę na leczenie lub rehabilitację. Turystyka to jednak także wyzwanie, napływ ludzi zza zagranicy tworzy nierówności społeczne między tymi, którzy mają kontakt z turystami, a resztą mieszkańców. Wielu młodych Kubańczyków marzy o emigracji, szczególnie do Stanów Zjednoczonych lub Hiszpanii.
